Lukáš’la Jonášek’in ilk kez uçağa bineceğine karar verdiğimizde, çocuklarla uçak yolculuğu denince aklımızda tek bir sayı vardı: 45 dakika. Oğlumuz uyanıkken oto koltuğunda tam olarak bu kadar dayanabiliyordu. Kanguruya da bebek arabasına da tahammülü yoktu ve önümüzde, iki yaşına girmesine az kalmışken Noel’de yapacağımız Faro-Viyana uçuşu duruyordu.
Cestuj za babku blogunun yazarı Terka’nın hazırladığı Letadlem s dětmi (Çocuklarla Uçakla) kursu karşımıza tam da bu dönemde çıktı; Terka bize kursu deneyip incelememizi teklif etti. Zamanlaması bize çok uygun geldi, çünkü havalimanında kimsenin “bu bebek arabasıyla da bu çantayla da hiçbir yere gidemezsiniz” dememesinden emin olmak istiyorduk.
Kursu baştan sona izledik, uçuşu atlattık ve o zamandan beri Jonášek’le birkaç yolculuk daha yaptık. İşte dürüst incelememiz: kurs bize gerçekte neler kattı, nerede takıldık ve kimlere tavsiye ediyoruz.
Baştan belirtelim: kursu satın almadık, yazarı inceleme karşılığında bize erişim verdi. Ancak burada yazanlar tamamen kendi deneyimimiz ve kimse içeriğe karışmadı.

Kısaca: çocuklarla uçak yolculuğu kursu almaya değer mi?
Kısa cevap: çocuğunuzla ilk kez ve düşük maliyetli bir havayoluyla uçacaksanız, evet. Ama bir şartla; bunu aşağıda ayrıntılı anlatıyoruz, çünkü biz de tam bu noktada çuvalladık.
- Nedir: 11 video ders (toplamda 80 dakikayı biraz bulmayan video) ve ek bonus videolar; her videonun altında da metinler, bağlantılar ve tablolar.
- Fiyatı: 1.290 CZK (yaklaşık 55 euro), ancak yazar yılda birkaç kez indirim kampanyası yapıyor.
- Bonuslar: Ryanair, Wizzair ve Smartwings için PDF kopya kâğıtları, bavul hazırlama listesi, çocuklar için “İlk Uçuşum” sertifikası, iş ortaklarının indirimlerinin bulunduğu bir bölüm ve yazara doğrudan soru sorma imkânı.
- En büyük artısı: normalde on beş havayolu sitesinden ve dört forum başlığından toplayacağınız bilgiler tek bir yerde.
- En büyük eksisi: videoların temposu. İki kat hızda izledik ve yine de bazı şeyleri ayrıca araştırmak zorunda kaldık.
- Kararımız: ilk yolculuğun stresini alan sağlam bir temel, ama her duruma uygun bir kullanım kılavuzu değil. Her şeyi kendi başına araştırmayı seviyorsanız kurs olmadan da idare edebilirsiniz.
Çocuklarla uçak yolculuğu kursuyla neden ilgilendik
Jonášek harika bir yol arkadaşıydı ve hâlâ da öyle, ama uzun yolculuklar hiçbir zaman ona göre olmadı. Uyumadığı sürece arabada en fazla 45 dakika dayanabiliyordu; kanguruyu ya da bebek arabasını denediğimizde de bu konudaki fikrini açıkça belli ediyordu. Bu yüzden uçak bizim için büyük bir soru işaretiydi.
Buna, sanırım her ebeveynin ilk uçuştan önce yaşadığı kaygılar da eklendi. Neleri ücretsiz götürebileceğimizi bilmiyorduk; kontuarda bebek arabası için bizi zora sokup sokmayacaklarını, üç kişi uçarken koltukların nasıl ayarlanacağını, Jonáš kalkışın ortasında kemerini takmak istemediğine karar verirse ne olacağını merak ediyorduk.
Kurs teklifini kabul etmemizin asıl nedeni, kursu bir seyahat acentesinin değil, çocuklarıyla gerçekten düşük maliyetli havayollarıyla onlarca yolculuk yapmış bir annenin hazırlamış olmasıydı. Bu da kursun en büyük gücü çıktı; en çok da “bu havayolunda sorun olmadı, şunda oldu” türünden somut deneyimlerden faydalandık.

Kursta neler var
Kurs, nereye uçacağınıza karar vermekten kabin bagajına koyacaklarınıza kadar mantıklı bir sırayla ilerleyen on bir modüle ayrılmış. Her modülde bir video ve altında bir metin var; bazılarında ayrıca tablolar ve doğrudan havayolu kurallarına giden bağlantılar bulunuyor.
| Modül | Video süresi | Neler öğreneceksiniz |
|---|---|---|
| Uçmaya ne zaman ve nereye başlamalı | 3:43 | Kaç aylıktan itibaren uçulabileceği ve ilk yolculuk için hangi destinasyonların seçileceği |
| Seyahat belgeleri | 2:45 | Kimlik kartı ile pasaport, 24 saatte pasaport, çocuğun fotoğraftaki haline benzerliği |
| Uçak bileti nasıl alınır | 6:26 | Bebek (infant) ile 2 yaşından büyük çocuk arasındaki fark, Ryanair’de ek ödeme yapmaya değmeyen şeyler |
| Uçakta koltuklar | 4:47 | Ailenin ücretsiz olarak yan yana oturması ve Avrupa tavsiyesinin bu konuda ne dediği |
| Çocuklar için izin verilen bagaj | 5:23 | Baby item nedir ve havayollarında neler ücretsiz |
| Bebek arabası, kanguru, sırt taşıyıcısı | 5:03 | Bebek arabasını teslim mi etmeli, kılıfa mı koymalı, yoksa uçağın kapısına kadar mı götürmeli |
| Oto koltuğu ve beşik | 8:08 | Neden kendi koltuğunuzu götürmelisiniz ve nasıl paketlemelisiniz |
| Yiyecek, içecek, ilk yardım çantası | 7:59 | Çocuklar için 100 ml’yi aşan sıvılar ve güvenlik kontrolünden neler geçer |
| Havalimanında işler nasıl yürür | 12:08 | Varıştan kapıya kadar süreç, bebek odası, öncelikli sıralar, bekleme salonları |
| Uçakta işler nasıl yürür | 8:44 | 2 yaşından küçük çocuğun oturması, çocuk kemeri, bebek beşikleri (basinet), alt değiştirme |
| Yolculuk ekipmanı | 12:02 | Çocukların kabin bagajına neler konmalı ve uçakta nasıl oyalanmalılar |
Bunlara ek olarak indirilebilir bir bavul hazırlama listesi, “İlk Uçuşum” sertifikası (Jonášek henüz pek takdir etmedi, ama büyük çocuklar için kesin hit olur) ve iş ortaklarının herkese açık olmayan indirimlerinin yer aldığı bir bölüm de alıyorsunuz. Bunları burada ayrıntılı yazmayacağız, çünkü yalnızca kurs katılımcılarına özel.
💡 İpucu: en başta havayolunuza ait kopya kâğıdını indirin. Ölçülerin ve kuralların yer aldığı tek sayfalık bir PDF; telefonunuza kaydederseniz kontuarda hiçbir şey aramak zorunda kalmazsınız.
Kurs gerçekte hangi sorunlarımızı çözdü
Bizim için en değerli kısım bagajlar ve bebek eşyalarıyla ilgili bölüm oldu. Bebek arabasının da oto koltuğunun da çoğu havayolunda ücretsiz taşındığını, üstelik bunun yalnızca bebekler için değil daha büyük çocuklar için de geçerli olduğunu öğrendik. Bundan hiç haberimiz yoktu. Böylece hem paradan tasarruf ettik hem de check-in sırasında boş yere gerilmedik.
İkinci konu oturma düzeniydi. Düşük maliyetli havayollarında yan yana oturabilmek için koltuk ücretini ödememiz gerektiğini düşünüyorduk. Kurstan, sistemin çocuğu otomatik olarak ebeveynin yanına yerleştirdiğini ve bu konuda dayanak gösterebileceğiniz bir Avrupa tavsiyesi bulunduğunu öğrendik. Gerçekten de işe yaradı.
Üçüncüsü sıvılar ve yiyeceklerle ilgili kurallardı. Yolculuktan önce insan bunu bir mayın tarlası gibi hayal ediyor, oysa küçük çocuklar için 100 ml sınırından muaf olduğunuzu ve kuralların havalimanından havalimanına değiştiğini bilmeniz yetiyor. Portekiz’de kimse bu konuda bir şey sormadı ama önceden bilmek yine de iyi oluyor.
Bir de ölçmesi zor dördüncü bir şey var: zihin rahatlığı. Havalimanına giderken bizi neyin beklediğini, bebek bakım ünitesinin nerede olacağını ve neden iki saat önceden yola çıktığımızı biliyorduk. Kursun ücretini kendimiz ödemedik ama 1.290 CZK’lık (yaklaşık 55 euro) fiyat, insan içeriğin yalnızca yarısından faydalansa bile ilk yolculuk için bize makul geliyor.

Kursta bizi zorlayan şeyler
Burada dürüst olacağız, çünkü her şeyin kusursuz olduğu bir inceleme kimsenin işine yaramaz.
Videoların temposu
Rahat dinleyebilmek için videoları iki kat hızda izlemek zorunda kaldık. Terka sakin ve ağır ağır konuşuyor. Bu, çamaşır katlarken dinliyorsanız güzel ama biz kursa akşamları çocuğu uyuttuktan sonra bakıyorduk ve konunun özüne daha hızlı ulaşmak istiyorduk. 2× hız tam kıvamındaydı, böylece 80 dakikaya yakın içerik 40 dakikaya indi.
En önemli bilgiler videoda değil metinde
Bu bizim en önemli tespitimiz ve itiraf etmeliyiz ki suçun yarısı bizde. Lukáš kurstan sonra bebek eşyası olarak tam olarak neleri götürebileceğimizi bir türlü bulamadı ve havayollarının sitelerinde aramaya koyuldu. Oysa tüm havayollarını ve izin verilen bagajları gösteren tablo baştan beri kursun içindeydi, sadece videonun altına gizlenmişti.
Çünkü kursa doğrudan erişim aldık ve videoların içeriğin yalnızca bir kısmı olduğunu, önemli ölçülerin ve tabloların bilerek metne konduğunu (havayolları kuralları değiştirdiğinde, ki bu sürekli oluyor, güncellenebilsinler diye) anlatan satış sayfasını hiç görmedik. Terka bunu bize hemen açıkladı ve kursta bu noktayı daha çok vurgulayacağını not aldı. Bu hoşumuza gitti, çünkü birkaç saat içinde ve hiç alınmadan yanıt verdi.
Kursu satın alırsanız bizden ilk tavsiye şu olsun: videonun altına doğru kaydırın. Orada videonun kendisinden daha fazla bilgi var.
Ek olarak görmek istediklerimiz
Sağlam bir temeli, insanın tekrar tekrar döndüğü bir kursa dönüştürecek birkaç şeyin eksikliğini hissettik:
- Videolarda bölümler ya da her dersin altında yazılı bir özet, böylece o an ihtiyacınız olan konuya doğrudan atlayabilirsiniz.
- “Şu olursa ne yapmalı” senaryoları: uçuş rötar yapıp çocuğun düzeni bozulduğunda, çocuk kalkışta kemerini takmak istemediğinde, teslim ettiğiniz bebek arabası gelmediğinde.
- İki yaş civarındaki çocuklar hakkında daha fazla bilgi, çünkü onlar artık bütün uçuşu uyuyarak geçiren bebekler değil ama tabletle oyalanacak yaşa da henüz gelmemiş oluyorlar.
Bunların hiçbiri ciddi bir kusur değil ama kursu gönül rahatlığıyla, “tam not” vererek önerecek olsaydık, bunlar mutlaka olması gereken şeyler.
İlk uçuşumuz nasıl geçti
Bilerek direkt uçuş seçtik. Aktarma olmasın, bavullar bir yerden bir yere aktarılmasın, yorgun bir çocukla yabancı bir havalimanında koşturmak zorunda kalmayalım istedik. Bize göre bu, bütün yolculuğun en iyi fikriydi.
İkinci kararımız uçuşu Jonášek’in uyku saatine denk getirmek oldu. Faro’dan Viyana’ya giderken bu mükemmel işledi: kalkışta uyudu, uyandığında da hiç sorun çıkarmadı. Kendimizi masalda gibi hissettik ve dahi ebeveynler olduğumuzu düşündük. 😅
Dönüş yolculuğu bizi yere indirdi. Uçuş rötar yaptı, uyku planı darmadağın oldu ve Jonáš neredeyse bütün yol boyunca uyanıktı. Ama inanın, her şey yolunda gitti. Uçağı çok sevdi, pencereden dışarı baktı, bizimle koridorda yürüdü ve sonunda arabada geçen 45 dakikadan bile daha sakin geçti.
Bu süre zarfında yaşadığımız tek gerçek sorun Paris uçuşunda oldu: Jonáš kalkış ve iniş sırasında kemerinin bağlanmasını istemedi. Bunlar, iki yaşından küçük çocuğun bebek kemeriyle size bağlı olması gereken iki an ve bu konuda yapabileceğiniz hiçbir şey yok. Üstüne inadına, kalkıştan sonra hayatımdaki belki de en uzun kemer bağlı bekleme süresi buydu: neredeyse 45 dakika. Son uçuşumuzda ise bu sorunu da yaşamadık, artık açıklamalarımızı dinliyordu.

Şimdi de tüm gergin ebeveynlere güzel bir haber, çünkü bir buçuk yıl önce tam olarak bu cümleyi duymaya ihtiyacımız vardı: Bugün uçak, çocukla bir yere gitmenin bizim için en kolay yolu. Jonáš iki yaşında uçağa arabadan da trenden de daha iyi dayanıyor, herhangi bir kanguru ya da taşıyıcıyla kıyaslanamayacak kadar iyi.
Bizim vereceğimiz 5 tavsiye
Bunlar kursun kapsamı dışında, tamamen kendi deneyimlerimize dayanıyor:
1. Biraz daha pahalı olsa bile direkt uçuşu seçin. Küçük bir çocukla aktarma, iki kat stres ve ters gidebilecek iki kat şey demek.
2. Uçuşu uyku saatine göre planlayın ama buna güvenmeyin. Rötar olabileceğini ve planın suya düşebileceğini hesaba katın. Bizim planımız suya düştü ve hiçbir şey olmadı.
3. En zor anlar kalkış ve iniş, uçuşun kendisi değil. Bu iki an için denenmiş ve işe yarayan bir şey hazırlayın. Biz 2 yaşında hâlâ Duplo’yla idare ediyoruz ama bir buçuk yaşındayken onu en çok yiyecekle oyalayabiliyorduk.
4. İlk olarak kısa bir uçuşla deneyin, çünkü her çocuk farklı.
5. Havalimanında kendinize zaman payı bırakın. İki saat önceden gitmek gereksiz gibi gelebilir ama pencerenin önünde koşup enerjisini atması ve uçakları izlemesi gereken bir çocukla bu süre inanılmaz hızlı geçiyor.


Kursu kimlere öneriyoruz, kimlere önermiyoruz
Kurs şu durumlarda işinize yarar:
- çocuğunuzla ilk kez uçuyorsanız ve çevrenizde size akıl verecek kimse yoksa,
- bagaj yüzünden kolayca fazladan para ödeyebileceğiniz bir düşük maliyetli havayolu ile uçuyorsanız,
- akşamlarınızı Ryanair gibi havayollarının koşullarını ve forum tartışmalarını okuyarak geçirmek istemiyorsanız,
- çocuğunuz iki yaşından küçükse, çünkü en çok kural ve en karışık kurallar tam da bebek yolcular için geçerli.
Şu durumlarda kursu almasanız daha iyi:
- çocuğunuzla iki ya da daha fazla kez uçtuysanız, çünkü çoğu bilgiyi zaten hatırlıyorsunuzdur,
- her şeyi kendiniz araştırmayı seviyorsanız (bilgileri ücretsiz toplamak mümkün, sadece bütün bir öğleden sonranızı alır),
- prodüksiyonu kusursuz bir video kurs bekliyorsanız. Bu, stüdyoda prova edilmiş çekimler değil, bütün bu süreçlerden kendisi geçmiş bir annenin hazırladığı samimi, ev yapımı videolar.
Kursun fiyatı ne kadar ve nereden alınır
Letadlem s dětmi (Çocuklarla uçak yolculuğu) kursunun fiyatı yaklaşık 55 euro (1.290 CZK) ve kursu Cestuj za babku sitesinde bulabilirsiniz. Erişim süresiz ve yazar kursa düzenli olarak güncellemeler ekliyor. Bu konuda bunun değerini gerçekten anlıyorsunuz, çünkü havayolları kurallarını yılda birkaç kez değiştiriyor (Ryanair sadece son bir yılda hem kabin bagajı ölçülerini hem de çocuklar için koltuk rezervasyon sistemini değiştirdi).
💡 Son bir ipucu: kursu satın aldığınızda önce videoların altındaki metinlere ve tablolara göz atın, videoları ancak ondan sonra izleyin. Biz böyle yapsaydık havayollarının sitelerinde arama yaparak geçirdiğimiz bir akşamdan kurtulurduk.
Okumaya devam edin
Çocuğunuzla ilk yolculuğunuzu planlıyorsanız diğer yazılarımıza da göz atın:
- Ryanair bagaj kuralları: ölçüler, ağırlık ve ücretsiz neler götürebilirsiniz
- Wizz Air bagaj kuralları: kabin bagajı, valiz ve ücretler
- Uçağa neler götürebilirsiniz, neler götüremezsiniz
- Seyahat ilk yardım çantası: içine neler koymalı
- Çocuklarla Lofoten Adaları: neler görülür ve nasıl başa çıkılır
- Çocuklarla Hırvatistan: tatil için nereye gidilir
Sıkça sorulan sorular
Letadlem s dětmi kursu buna değer mi?
Çocukla ilk seyahatiniz için bizce evet, özellikle düşük maliyetli bir havayoluyla uçuyorsanız. Bagaj, koltuk, bebek arabası ve sıvılarla ilgili kuralların hepsi tek bir yerde toplanmış, yoksa bunları onlarca farklı siteden tek tek toplamanız gerekir. Çocuğunuzla zaten düzenli uçuyorsanız içeriğin büyük kısmını muhtemelen zaten biliyorsunuzdur.
Letadlem s dětmi kursu ne kadar tutuyor?
Temel fiyat 1.290 Kč (yaklaşık 52€) olup erişim süresiz, sonraki güncellemeler de dahil. Yazar yılda birkaç kez indirim kampanyası düzenliyor, bu yüzden web sitesini veya sosyal medya hesaplarını takip etmenizi öneririz.
Letadlem s dětmi kursu neleri içeriyor?
Toplam uzunluğu 80 dakikayı biraz geçmeyen on bir video ders, bunlara ek olarak metinler, tablolar ve havayollarının resmi kurallarına bağlantılar bulunuyor. Bonus olarak Ryanair, Wizzair ve Smartwings için hazırlanmış özet kartlar, bir bavul listesi, “İlk Uçuşum” sertifikası ve partner indirimlerinin yer aldığı bir bölüm de var.
Bebek kaç aylıkken uçağa binebilir?
Çoğu havayolu bebeği yaklaşık bir-iki haftalıktan itibaren taşıyor, Ryanair örneğin sekiz günlükten itibaren kabul ediyor. Sınır havayolundan havayoluna değiştiği için bu konuyu mutlaka kendi havayolunuzdan teyit edin; erken doğan bebeklerde genellikle doktor onayı da isteniyor.
İki yaşındaki bir çocukla uçuş nasıl kolaylaştırılır?
Bize en çok yardımcı olan şey aktarmasız direkt uçuş, kalkışı çocuğun uyku saatine denk getirmek ve çocuğun evden tanıdığı eşyaları yanımızda bulundurmaktı. En zor anların kalkış ve iniş olduğunu unutmayın; bu sırada iki yaşına kadar çocuğun sizin kucağınızda emniyet kemeriyle bağlı olması gerekiyor, bu iki an için denenmiş, işe yarayan bir şeyi hazır bulundurun.
Letadlem s dětmi kursunun tamamını bitirmek ne kadar sürüyor?
Videoların kendisi toplam 80 dakikayı biraz geçmiyor, yani iki akşamda rahatlıkla bitirilebiliyor. Ama videoların altındaki metinleri ve tabloları da hesaba katın, çünkü havayollarının somut ölçüleri ve kuralları tam olarak orada yer alıyor ve bunları daha yavaş incelemek isteyeceksiniz.
Çocuğum için uçağa ücretsiz ne alabilirim?
Çoğu havayolunda bebek arabasını ve çocuk oto koltuğunu ücretsiz check-in yaptırabilirsiniz, iki yaşına kadar kucakta seyahat eden çocuklar için genelde bir de ihtiyaç çantası ekleniyor. Ancak kapsam havayolundan havayoluna değişiyor, bu yüzden kuralları uçuştan önce mutlaka doğrudan havayolu şirketinden teyit edin.
